Objętość treningowa (ciężkie serie)
Definicja: Objętość treningowa to praca, jaką mięsień wykonuje w tygodniu. W naszych planach liczymy ją w ciężkich seriach (1–3 powtórzenia przed upadkiem), a cel to 10–20.
Objętość treningowa to łączna ilość pracy, jaką mięsień dostaje w ciągu tygodnia. Można ją liczyć jako serie × powtórzenia × ciężar (tonaż), ale prostszą i lepiej udokumentowaną miarą są ciężkie serie: liczba serii na mięsień w tygodniu doprowadzonych na 1–3 powtórzenia przed upadkiem mięśniowym. Badania wskazują, że skuteczny zakres to mniej więcej 10–20 ciężkich serii na mięsień w tygodniu, i właśnie wokół tej liczby zbudowane są nasze plany.
Jak korzystamy z niej w naszych planach
Generator liczy serie dla każdej partii mięśni, z częściowym zaliczeniem dla mięśni, które pomagają w ćwiczeniu wielostawowym, i celuje w 10–20 ciężkich serii na każdy duży mięsień. Plany dla początkujących i na ogólną sprawność mieszczą się blisko dolnej granicy zakresu, plany na masę mięśniową dla średnio zaawansowanych blisko górnej. Dlatego 3-dniowy plan z hantlami i 6-dniowy plan na siłownię mogą mieć treningi bardzo różnej długości, a oba trafiają w skuteczną strefę. Zasada ze stopki, „10–20 ciężkich serii na mięsień tygodniowo”, to właśnie ta reguła. Jak łączą się z nią powtórzenia i wysiłek, wyjaśnia poradnik o seriach i powtórzeniach.
Przykład w praktyce
Klatka w 4-dniowym planie na siłownię: wyciskanie sztangi na ławce poziomej 4 serie i rozpiętki na wyciągu 3 serie w treningu Góra A, wyciskanie hantli na ławce skośnej 4 serie i pompki na poręczach 3 serie w treningu Góra B. To 14 ciężkich serii na klatkę w tygodniu, po 7 na trening. Tricepsy zbierają mniej więcej połowę zaliczenia z 11 serii ćwiczeń pchających plus 6 własnych serii bezpośrednich, łącznie około 11–12. Każdy mięsień kończy tydzień z wynikiem między 10 a 18.
Częste nieporozumienie
Objętość liczy się tylko wtedy, gdy serie są ciężkie. Pięć serii po 10 powtórzeń z ciężarem, który dałoby się podnieść 20 razy, to nie pięć ciężkich serii, tylko rozgrzewka. Błąd odwrotny to liczenie każdego ćwiczenia jako objętości dla wszystkiego, czego dotyka: martwy ciąg nie daje bicepsom ciężkiej serii. I wreszcie: więcej nie zawsze znaczy lepiej. Podwojenie objętości nie podwaja wzrostu, a powyżej mniej więcej 20 serii na mięsień dodatkowe serie dokładają głównie zmęczenia. Jeśli regeneracja nie nadąża, najpierw utnij serie, a dopiero potem myśl o dodatkowych dniach; poradnik o liczbie dni treningowych pokazuje, jak objętość i częstotliwość wpływają na siebie nawzajem.
Plany, które to wykorzystują
Wspomniane ćwiczenia
Najczęstsze pytania
Ile serii na mięsień w tygodniu potrzebuję?
Około 10 ciężkich serii na mięsień w tygodniu wystarcza do solidnego wzrostu; 15–20 sprawdza się lepiej u średnio zaawansowanych, którzy dobrze się regenerują. Początkujący rosną na 6–10. Więcej niż 20 rzadko pomaga i sprawia, że ograniczeniem staje się regeneracja.
Czy serie pośrednie liczą się do objętości?
Częściowo. Seria wyciskania na ławce liczy się w całości dla klatki piersiowej i mniej więcej w połowie dla tricepsów i przedniej części barków. Liczymy serię dla każdego mięśnia, który ciężko w niej pracuje, i dlatego objętość na ręce w naszych planach wygląda na papierze skromnie, a w praktyce jest duża.